ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ინფორმაციით Covid-19–ის პანდემიამ ევროპაში ონკოლოგიური სამსახურების კატასტროფიული მოშლა გამოიწვია. ევროკავშირის ყოველ მესამე ქვეყანაში დიაგნოსტიკის და მკურნალობის შეფერხება დაფიქსირდა, განსაკუთრებით კორონავირუსის პირველი ტალღისას, გასული წლის გაზაფხულზე. ამან განკურნებისა და გადარჩენის შანსები შეამცირა ასობით ათასი პაციენტისთვის. ამ რეალობაზე საუბრობენ სიმსივნური დაავადებების მკვლევარები და ონკოლოგები.
“აპრილში დიაგნოსტირებული შემთხვევების რაოდენობა 44%–ით შემცირდა, სექტემბერში კი 14%–ით, გასული წლის იმავე თვეებთან შედარებით. ეს იმას ნიშნავს, რომ სექტემბერში სიმსივნით დაავადებულმა 5 000 მა პაციენტმა საკუთარი დაავადების შესახებ ვერ გაიგო.“– ამბობს ბელგიელი ონკოლოგი ან ბუკიო.
“ათიდან ოთხმა პაციენტმა მაგალითად დროულად ვერ გაიკეთა ქიმიოთერაპია. ამან დამღუპველი გავლენა იქონია დავადებულებზე და ონკოლოგიურ სამსახურებზე მთელ ევროპაში“ – ამბობს სიმსივნური დაავადებების ბრიტანელი მკვლევარი მარკ ლოულერი.
ბოლო წლის გამოცდილების გათვალისწინებით ევროკომისიამ პირობა დადო, რომ სამომავლოდ მსგავს გაუთვალისწინებელ გარემოებებში მოქმედების გეგმას შეიმუშავებს. კერძოდ, გადაწყდა, რომ უფრო მეტად გამოიყენებენ ტელემედიცინას და დისტანციურ მონიტორინგს. თუმცა, ექსპერტების ნაწილი ამბობს, რომ გეგმა არ ითვალისწინებს ზომებს სულიერი და ფიზიკური პრობლემების წინააღმდეგ, ასევე მატერიალურ დანაკარგებს, რასაც ადამიანები მსგავს სიტუაციებში განიცდიან.
“ადამიანები მეტისმეტად არიან კონცენტრირებული პანდემიაზე, მისი სიმპტომები დიდ შეშფოთებასა და სტრესს იწვევს. არიან ადამიანები, ვინც მძიმე ეკონომიკურ სიტუაციაში აღმოჩნდა, როცა მათ ვერც სახელმწიფო და ვერც სხვა ვინმე ეხმარება. ბევრი ჯანმრთელობის პრობლემებს განიცდის, თუმცა ექიმს არ მიმართავენ, თუნდაც საგანგაშო სიმპომები ქონდეთ. ჩვენი პროფილის სპეციალისტებისათვის ეს არის პირველ რიგში კანის კიბოს ნიშნები. ასეთმა ადამიანებმა სასწრაფოდ უნდა მიმართონ ექიმს.“– ამბობს ენ ბუკიო.
ევროპის ონკოლოგიური ორგანიზაცია მთავრობებს სთავაზობს მასმედიიით საინფორმაციო კამპანია აწარმოოს ადამიანებისთვის იმის განსამარტად, რომ პანდემიის გამო თავი არ უნდა შეიკავონ სამედიცინო დახმარების მიღებისგან. ექსპერტები ცდილობენ კვლევების ხარჯების გაზრდასაც მიაღწიონ.
“პანდემიის პირველი ფაზისას ვნახეთ კლინიკური კვლევების აქტივობის ვარდნა, ასევე სამეცნიერო შედეგების ანალიზების კლება – ორივე დაახლოებით 80%–ით. ამიტომაც ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ განვაახლოთ კვლევების ტემპები. ვნახეთ, რა სწრაფად მოხდა კორონავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინის შექმნა, როცა ყველა რესურსი ამოქმედდა. ახლა კი უნდა გაიზარდოს ინვესტიციები კიბოს კვლევისთვის, რათა პაციენტების დიაგნოსტიკის და მკურნალობის უფრო ეფექტქური მეთოდები მოვძებნოთ.“– ამბობს მარკ ლოულერი.
ევროკომისია აცხადებს, რომ უკვე ამ წელს შექმნის კიბოს შესწავლის ახალ ცენტრს და მიაღწევს იმას, რომ ონკოლოგიური დაავადებების პროფილაქტიკამ მოსახლეობის ყველა ჯგუფი მოიცვას.
