თანამედროვე ამერიკის ისტორიაში უპრეცედენტო მოვლენებმა, როცა ვაშინგტონში, პრეზიდენტ ტრამპის მხარდამჭერებმა კაპიტოლიუმის შენობა შტურმით აიღეს, მსოფლიოში შოკი გამოიწვია. ბევრი მსოფლიო მედია როგორც მემარჯვენე, ისე მემარცხენე მიმართულების, ამას დემოკრატიაზე თავდასხმას და პოსტიდან მიმავალი პრეზიდენტის მთავარ შეცდომას უწოდებს.
გაზეთი Times ისტორიას და აშშ–ს პირველ პრეზიდენტს, ჯორჯ ვაშინგტონს იხსენებს, რომელმაც 1797 წელს ნებაყოფლობით დატოვა პოსტი ორი ვადის შემდეგ, თუმცა არ იყო ვალდებული ეს გაეკეთებინა. კონსტიტუციის 22–ე შესწორება, რომელიც პრეზიდენტობას ორი ვადით ზღუდავს, მხოლოდ 1951 წელს იქნა რატიფიცირებული.
ვაშინგტონმა არ მოინდომა მონარქი გამხდარიყო, მიუხედავად კრიტიკოსების ვარაუდებისა. 200 წლის შემდეგ ეს გადაწყვეტილება კვლავ ითვლება ჯორჯ ვაშინგტონის ერთ–ერთი უდიდეს ნაბიჯად და კონსტიტუციური დემოკრატიის შექმნის პროცესში ერთ–ერთ არსებით მოვლენად. ვაშინგტონის მმართველობის დროსვე გადაწყდა, რომ პოლიტიკურ პროცესში წარმმართველი კანონი იქნებოდა და არა ძალადობრივი პროტესტები.
Times–ის აზრით დონალდ ტრამპმა პირველი პრეზიდენტის ორივე ტესტი ჩააგდო. მან ვერ შეძლო ნებაყოფლობით და ღირსეულად თავისი პოსტის დატოვება. იმის ნაცვლად, რომ ძალადობრივი პროტესტი შეეჩერებინა, მან ის წაახალისა. შტურმის მონაწილეებისადმი მიმართვის ვიდეო მეტისმეტად გვიან გამოჩნდა, და ეს არასაკმარისი იყო.
და თუ ვაშინგტონი მისი ნამდვილად ლიდერული ქცევებით ახსოვთ, რომელმაც მის შემდეგ ძლიერი რესპუბლიკა დატოვა, ტრამპი მუდმივად ემახსოვრებათ ვალდებულებების დარღვევითა და იმით, როგორ დაასუსტა ქვეყანა, რომლისთვისაც უნდა ემსახურა – წერს გამოცემა.
Guardian წერს, რომ ტრამპი შეეცადა სახელმწიფო გადატრიალება მოეწყო. გამოცემის აზრით მომხდარის მიზანი ბაიდენის გაპრეზიდენტებისთვის ხელშეშლა იყო და ეს მისი, როგორც პრეზიდენტის დელეგიტიმაციის და ახალი ადმინისტრაციის როლის შესუსტების კამპანიის ნაწილი იყო.
დემოკრატია –ეს შეთანხმებების სისტემაა, რომელიც საშუალებას გვაძლევს ერთობლივი გადაწყვეტილებები მივიღოთ და შედეგს პატივი ვიცეთ, როგორიც არ უნდა იყოს ის. ძალადობა, რომელიც ჩვენ კაპიტოლიუმის ქედზე ვნახეთ, ავტორიტარული ხასიათისაა. ეს არის საშუალება აიძულო სხვა ადამიანები აჯანყებულების ნებას დაემორჩილნონ – წერს გაზეთი
Independent იხსენებს, რომ ტრამპმა ერთხელ განაცხადა ამერიკის მესამე სამყაროს სახელმწიფოდ გადაქცევის შესახებ. ახლა კი თვითონ გაუკეთა პროვოცირება მღელვარებას, რომელიც უფრო არასტაბილურ ქვეყნებში ძალაუფლების ძალადობრივ გადაცემასთან ასოცირდება.
კაპიტოლიუმის შიგნით კანონმდებლები განიხილავდნენ 1876 წლის პრეცედენტს და ცდილობდნენ აშშ–ს კონსტიტუციის ავტორების სურვილების მიხედვით ემოქმედათ. შენობის გარეთ კი ბოლშევიკების მიმბაძველთა პატარა ჯგუფი “ზამთრის სასახლის“ შტურმისთვის ემზადებოდა. მათ წინ მხოლოდ რამდენიმე უწყინარი პოლიციელი ეღობებოდა. განსხვავება 1917 წლის პეტროგრადისგან ის იყო, რომ ამ “რევოლუციონერებმა“ მარმარილოს ბოძებთან სელფებიც გადაიღეს – წერს გაზეთი.
გამოცემის აზრით, სცენებმა ვაშინგტონიდან ამერიკელ ხალხს უნდა შეახსენოს, რატომ გაუშვეს ტრამპი სამსახურიდან და რატომ არ უნდა დაუშვან ამერიკელებმა არასოდეს მისი ძალაუფლებასთან მიახლოება.
Daily Telegraph იმაზე მსჯელობს, როგორ აისახება ვაშინგტონში წუხელ განვითარებული მოვლენები ტრამპსა და რესპუბლიკურ პარტიას შორის ურთიერთობებზე. ბევრი მაღალჩინოსანი რესპუბლიკელი სვამს კითხვას, პანდორას რომელი ყუთი გახსნეს, როცა ტრამს მხარი დაუჭირეს. ამჟამად მათ პასუხი არ აქვთ– შედეგად მიიღეს მისი სურვილი ძალაუფლება ნებისმიერ ფასად მიიღოს და კონსტიტუცია არად ჩააგდოს.
კაპიტოლიუმის ინციდენტი აჩვენებს, რომ ტრამპიზმი არსად წასულა და ტრამპს მომავალშიც ექნება რესპუბლიკური პარტიის გაუწონასწორებელი ნაწილის მხარდაჭერა, თვითონ კი ალბათ ჩათვლის , რომ თეთრი სახლი დროებით დატოვა.– წერს გამოცემა.
New York Times წერს, რომ დონალდ ტრამპის პრეზიდენტობა, რომელიც თავიდანვე ბოროტებაში, განხეთქილებაში და შეთქმულების თეორიებში ჩაიძირა, იმით მთავრდება, რომ გამძვინვარებული, დამარცხებული, მთელი ძალით ძალაუფლებას ჩაბღაუჭებული ლიდერის მიერ წაქეზებული ბრბო კაპიტოლიუმს შტურმით იღებს. თითქოს ამერიკა ტიპიური ავტორიტარული ქვეყანა იყოს.
2021 წლის 6 იანვარს დაიმახსოვრებენ როგორც ერთ–ერთ შავბნელ დღეს ამერიკის შეერთებული შტატების ისტორიაში. იმის ნაცვლად, რომ ეს დღე ძალაუფლების მშვიდობიანი გადაცემის სიმბოლოდ ქცეულიყო, ის ისტორიაში შევა როგორც დღე, როცა პრეზიდენტ ტრამპის მიერ წაქეზებული ბრბო კაპიტოლიუმში შეიჭრა და ფანჯრები ჩაამსხვრია წარმომადგენელთა პალატაში, შეიარაღებული წინააღმდეგობის გზით.
ამერიკული დემოკრატიის ციტადელში – ვაშინგტონში ასეთი რამის წარმოდგენაც კი შეუძლებელი იყო. პოლიციელები იარაღს უმიზნებენ პროტესტანტებს, რათა კაპიტოლიუმის შენობაში არ შეუშვან. როტონდაში ცრემლსადენი გაზი გამოიყენება, კანონმდებლები კაბინეტებში იმალებიან, ექსტრემისტები სენატში ვიცე პრეზიდენტის ადგილზე დგანან და წარმომადგენელთა პალატის სპიკერის მაგიდასთან სხედან.– წერს გამოცემა.
Fox News–მა, რომელიც მემარჯვენე შეხედულებებით გამოირჩევა და ტრამპს უჭერდა მხარს, ამჯერად კაპიტოლიუმის შტურმს გამართლება ვერ მოუძებნა. მიმომხილველმა დეროი მერდოკმა მომხდარი საბოტაჟის შემზარავ აქტად შეაფასა. “ ამ იდიოტებმა ახლა უკიდურესად გაართულეს თითოეულ ჩვენგანის ცხოვრება, ვინც აღტაცებული იყო პრეზიდენტ ტრამპით იმის გამო, რომ მან დიდებული გამარჯვებები მოიპოვა საშინაო და საგარეო პოლიტიკაში“– დაწერა მანდ.
ახლა ნებისმიერ მოსაზრებაზე, ამერიკის ისტორიაში თითოეული ოჯახის ყველაზე მაღალი შემოსავლისა და სიღარიბის ყველაზე დაბალი დონის შესახებ, რომელიც ტრამპის პრეზიდენტობის დროს მოხდა, ჩვენ მივიღებთ პასუხად: თქვენ იმ ნაძირალას გულისხმობთ, რომლის ხალხი კაპიტოლიუმს თავს დაესხა? – ამბობს მიმომხილველი.
ოთხშაბათს განვითარებული მოვლენების შედეგებს მრავალი წლის განმავლობაში მოვიმკით, და მათი შესწავლა ისტორიკოსებს მოუწევთ – წერს Wall Street Journal. გამოცემის აზრით შანსები, რომ პრეზიდენტის პოსტიდან წასვლის შემდეგ ტრამპი რესპუბლიკელების პარტიის ლიდერი გახდეს, მნიშვნელოვნად შემცირდა.
“როგორ თავად ტრამპმა სცადა საკუთარი მხარდამჭერებისთვის შეეხსენებინა ძალადობის გაღვივების შემდეგ, რესპუბლიკელებს უყვართ, როცა მათ კანონიერებისა და წესრიგის პარტიად აღიქვამენ, არადა ეს სულაც არ არის ის იმიჯი, რაც 6 იანვარს შეიქმნა.“– წერს გამოცემა.
დღევანდელი სხდომით უნდა დასრულებულიყო 46-ე არჩეული პრეზიდენტის გამარჯვების გამოცხადების ოფიციალური მხარე. ბოლო ნაბიჯი კი ინაუგარაცია იქნება, რომელიც 20 იანვარს იგეგმება.
