Category: კავკასია

რუსეთის შეტევა უკრაინის აღმოსავლეთით პრაქტიკულად დაიწყო. რუსეთმა ძალების მაშტაბური მობილიზაცია ჯერჯერობით ვერ შეძლო, თუმცა ინტენსიური ბრძოლები მიმდინარეობს. ლუჰანსკის რეგიონული სამხედრო ადმინისტრატორი სერხი ჰაიდაი ამბობს, რომ მანამ სანამ რუსეთი უკრაინის აღმოსავლეთში შეტევას განაახლებდა, უკრაინულმა ძალებმა 40 000-ზე მეტი ადამიანის ევაკუაცია მოხერხეს. ჰაიდაი ამბობს, რომ უკრაინელთა დიდი ნაწილი ქვეყნის დასავლეთში აპირებს დარჩენას.

„მათი ნაწილი საკუთარი მანქანებით წავიდა, ნაწილი მოხალისეების და ეკლესიების დახმარებით გაემგზავრა. ჩვენ მოვახერხეთ საერთო ჯამში 40 000-მდე ადამიანის ევაკუაცია. ისინი დასავლეთ უკრაინაში იმყოფებიან, არსად მიდიან, უზრუნველყოფილები იქნება მათი განთავსება უკრაინის დასავლეთით მდებარე ქალაქებში,“_ ამბობს სერხი ჰაიდაი.

რუსული ჯარი უტევს მარიუპოლს, ეპიცენტი კი „აზოვსტალის“ ფოლადის ქარხნის ტერიტორიაა, სადაც უკრაინის 36-ე საზღვაო ბრიგადა და „აზოვის“ პოლკია განთავსებული. კრემლი მოითხოვს, სამხედროებმა იარაღი დაყარონ და ქალაქი ჩააბარონ. თუმცა უკრაინელი სამხედროები დანებებას არ აპირებენ. უკრაინის ოფიციალური პირების თქმით, 1,000-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე მიწიქვეშა სამალავში იმალება, რომელიც სწორედ აზოვსტალის ქარხნის ქვეშაა მოწყობილი. უკრაინული მხარე ამბობს, რომ ეს ტერიორია რუსეთის მხრიდან აქტიურად იბომბება.

აქტიური საბრძოლო მოქმედებები განახლდა, თუმცა ანალიტიკოსთა ნაწილი ამბობს, რომ რუსეთს ძალიან გაუჭირდება დონბასის რეგიონის სრულად აღება რადგან რუსულ ჯარს დიდი დანაკარგები აქვს.

„ჯერ კიდევ გაურკვეველია რის გაკეთებას შეეცდებიან ისინი. მათ ვერ დაფარეს დიდი ძალების მობილიზება იზიუმის გარშემო. ეს არის მთავარი ქალაქი, რადგან ის კვეთს მდინარე დონეცკს, ხარკოვის სამხრეთ აღმოსავლეთით. აქ მათ 25 ბატალიონის ტაქტიკური ჯგუფი მოაბილიზეს, უკრაინაში არსებული 79-დან. სულ როცა შეტევა დაიწყეს 120 ბატალიონი ჰყავდათ, ცოტაც დაამატეს, ნაწილი მათ დაკარგეს. გასაგებია, რომ ისინი იზიუმიდან იწყებენ, თუმცა სად მიდიან არ ვიცით. აპირებენ გადაადგილებას დონბასის მთავარი ქალაქების მიმართეულებით? მდინარე დნიპროსკენ? მათთვის ამ მიზნის მიღწევა ძალიან რთული იქნება. 120, 130 მილის (დაახლოებით 200 კმ.) კონტროლი გაუჭირდებათ, თუნდაც 25 ერთეულით. მე ვფიქრობ, რომ ისინი ახლა ცალკეული ტერიტორიების იზოლაციას შეეცდებიან და არა დიდ მანევრებს რადგან უკრაინამ აჩვენა, რომ მათ შეუძლიათ ბრძოლა,“- ამბობს ბრიტანული დაზვერვის ანალიტიკოსი ჯასტინ კრამპი AP-სთან საუბრის დროს.

უკრაინელი სამხედროები ამბობენ, რომ რუსული შეტევისთვის მზად იყვნენ და რუსეთს არცერთ ტერიტორიას არ დაუთმობენ.

„ჩვენ ამის მოლოდინი გვქონდა და ამისთვის მზად ვართ. დაიწყო რუსული შეტევითი მოქმედებები. ფართომასშტაბიანი დაბომბვა ხდება, ბევრად მეტია საჰაერო თავდასხმები ჩვენი მოქალაქეების წინააღმდეგ,“- ამბობს ლუჰანსკის რეგიონული სამხედრო ადმინისტრატორი.

მოსკოვი ამბობს, რომ მათი სურვილია შეუტიონ აზოვსტალს და მალე დაიკავონ ეს ტერიტორია. მარიუპოლი რუსეთისთვის სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი ქალაქია, თუ რუსული ჯარი მოახერხებს მის აღებას, მაშინ რუსეთი სახმელეთო კავშირს დაამყარებს 2014 წელს ანექსირებულ ყირიმთან.

მარიუპოლი, უკრაინის სამხრეთში მდებარე ქალაქი, მე-18 საუკუნეში დაარსდა და მოგვიანებით გახდა მრეწველობის ცენტრი. მარიუპოლი ცნობილია ფოლადის და სხვა ლითონების წარმოებით. გარდა ამისა, ქალაქს სტრატეგიული მნიშვნელობაც აქვს. ის საპორტო ქალაქია. ომამდე მარიუპოლში ოფიციალური მონაცემებით, 430 000-ზე მეტი ადამიანი ცხოვრობდა.

უკრაინის ოფიციალური უწყებები ამბობენ, რომ ქალაქის 90 პროცენტი სრულად განადგურებულია, დაღუპულია 20 000-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე.

წყარო: ამერიკის ხმა

დასავლელი  ექსპერტების აზრით უკრაინის დონბასის რეგიონის დაპყრობა რუსეთის პრეზიდენტს საშუალებას მისცემს სახე შეინარჩუნოს და “სპეცოპერაციის მიზნების მიღწევის შესახებ“ განაცხადოს.

იმ შემთხვევაში, თუ დონბასისთვის ბრძოლაში გაიმარჯვებს, აგრესორი ქვეყნის პრეზიდენტი შეძლებს უკრაინაში წარუმატებელი შეჭრა წარმატებად გაასაღოს, დონბასში დამარცხება კი სამუდამოდ შეიყვანს ისტორიაში პუტინის მიერ გაჩაღებულ სრულმაშტაბიან ომს, როგორც რუსეთის დიდ მარცხს.

“ისეთი ქალაქები, როგორიც არის ლუგანსკი და დონეცკი, ისტორიულად არის ადგილები, სადაც რუსებს შეეძლოთ საკუთარი თავის გარკვეული ვერსია ენახათ“– ამბობს კემბრიჯის უნივერსიტეტის უკრაინული კვლევების დოცენტი რორი ფინინი.

ექსპერტების აზრით, დონბასის ეს ისტორიული იმიჯი შეიძლება კვლავ შენარჩუნდეს პუტინის მსოფლმხედველობაში, იმის გათვალისწინებით, რომ მას საბჭოთა კავშირის აღდგენა უნდა, რეგიონის დაპყრობის გარეშე კი ეს არ გამოვა.

“დონბასის ოკუპირება რუსეთის ფედერაციისთვის სიმბოლურად ძალიან მნიშვნელოვანია. დონბასი მთელ საბჭოთა კავშირს ამარაგებდა ნედლეულით. ეს იყო ადგილი, რომელიც საბჭოთა ინდუსტრიალიაციას ტემპს აძლევდა“ ამბობს ჰარვარდის უნივერსიტეტის უკრაინის სამეცნიერო–კვლევითი ინსტიტუტის იურისტი, მარკიან დობჩანსკი.

სწორედ ამ კონტექსტში მოახდინა პუტინმა მისი შეფერხებული შეჭრის გადაორიენტირება რეგიონზე, სადაც უკრაინიასთან ომი რვა წლის წინ დაიწყო – თვლიან ანალიტიკოსები.

აშშ–ს დაზვერვის მონაცემები მეტყველებს, რომ პუტინი ცდილობს უკრაინის აღმოსავლეთით 9 მაისამდე რამე შედეგს მაინც მიაღწიოს.

სტრატეგიული კვლევების საერთაშორისო ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი, სამირ პურინი, რომელიც დონბასში 2014–2015 წლებში ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის ერთ–ერთი დამკვირვებელი იყო, თვლის, რომ რეგიონის შესაძლო დაპყრობა პუტინს საშუალებას მისცემს რუსულ საზოგადოებას უთხრას, რომ ომში გამარჯვება მოიპოვა.

“დონბასის დაპყრობა ნუგეში იქნებოდა რუსეთისთვის, რომელიც კიევს ვერ მიწვდა. ეს კარგი დამამშვიდებელი პრიზი იქნებოდა“ – ამბობს პური.

ამავე დროს, ექსპერტი ვარაუდობს, რომ დონბასში ომის ახალი ეტაპი თითქმის დანამდვილებით გამოიწვევს რეგიონის კიდევ უფრო მეტ დაცარიელებას, რომელიც ისტორიულად და კულტურულად აგრესორი სახელმწიფოსთვის მნიშვნელოვანი ადგილია.

შეგახსენებთ, რომ რუსეთი დონბასზე გადამწყვეტი შეტევისთვის მესამე კვირაა ემზადება. გუშინ ზელენსკიმ საღამოს მიმართვაში თქვა, რომ დონბასისთვის ბრძოლა უკვე დაიწყო. თუმცა, მას არ ეთანხმებიან  New York Times–ის მიერ გამოკითხული დასავლელი ექპერტები. მათი აზრით, რუსეთი რეგიონში უფრო მაშტაბურ შეტევას ამზადებს.

თავის მხრივ,Atlantic Council –ის  ანალიტიკოსები უკრაინის ხელისუფლებას აფრთხილებენ, რომ დონბასზე კონტრშეტევის გაჭიანურება არ ღირს, რადგან ამან შეიძლება აგრესორ სახელმწიფოს უპირატესობა მისცეს მათ მიერ დაკავებული პოზიციების დაცვაში.

შავი ზღვის საოპერაციო ზონაში რუსეთის სახომალდო დაჯგუფება, რომელიც სარაკეტო და სადესანტო გემებისგან შედგებოდა უკრაინის სანაპიროს თითქმის 200 კილომეტრით მოშორდა.

ამის შესახებ ოპერატიული ხელმძღვანელობა “სამხრეთი“ იუწყება. მისი წარმომადგენლები აღნიშნავენ, რომ ამის მიუხედავად საზღვაო მიმოსვლის ბლოკირება და სარაკეტო დარტყმების საფრთხე კვლავ ნარჩუნდება.

არ არის გამორიცხული, რომ რუსები სარაკეტო დარტყმებს ახლა კასპიის ზღვის აკვატორიიდან ახორციელებენ. 18 აპრილს ლვოვის და ლვოვის ოლქის ხელმძღვანელებმა გააცხადეს, რომ ქალაქზე შეტევა “კასპიის მიმართულებიდან“ მიიტანეს. შედეგად 7 ადამიანი დაიღუპა და 11 დაიჭრა.

15 აპრილს დიდი ბრიტანეთის დაზვერვა აცხადებდა, რომ უკრაინაში რუსეთის შეჭრის შემდეგ რუსეთის შავი ზღვის ფლოტმა ორი საკვანძო სამხედრო–საზღვაო ობიექტი დაკარგა: კრეისერი “მოსკოვი“ და სადესანტო ხომალდი “სარატოვი“. ამან შავ ზღვაზე რუსული ფლოტი დაასუსტა.

14 აპრილს რუსულმა სამხედრო მეთაურობამ აღიარა, რომ კრეისერი მოსკოვი დანიშნულების პორტში ბუქსირებისას ჩაიძირა. მანამდე კრეისერზე უკრაინულმა მხარემ შეტევა მიიტანა სარაკეტო კომპლექს “ნეპტუნით“.

დიდი სადესანტო ხომალდი “სარატოვი“ კი 24 მარტს ბერდიანსკის პორტში რაკეტა “Точка У”–თი ააფეთქეს. სარატოვის გარდა დაზიანდა სიახლოვეს არსებული კიდევ სამი გემი.

დასავლელი ლიდერები კვლავ ფრთხილად ეკიდებიან უკრაინისთვის ზოგიერთი მძიმე შეიარაღების მიწოდებას  რუსეთის მხრიდან კონფლიქტის ესკალაციის საფრთხის გამო. თუმცა, მათ ამის არ უნდა ეშინოდეთ, იმიტომ რომ ვლადიმერ პუტინის მუქარები მხოლოდ ცარიელი სიტყვებია, ის ბლეფს მიმართავს და განზრახ აძლევს ამერიკელ მზვერავებს ასეთი მონაცემების “აღმოჩენის“ შესაძლებლობას. ამასოაბში კიევს მათი დახმარება ჭირდება, კოლექტიურმა დასავლეთმა რუსეთის მუქარების გამო უკან არ უნდა დაიხიოს – წერს ამერიკელი დიპლომატი, რუსეთში აშშ–ს ყოფილი ელჩი, მაიკლ მაკფოლი გამოცემა “The Washington Post”.–ის სვეტში.

რა ჭირდება უკრაინას ომში გამარჯვებისთვის

მაკფოლი თვლის, რომ ომის შემდგომი ფაზა – დონბასისთვის ბრძოლა მკვეთრად განსხვავებული იქნება წინა ფაზისგან. გაშლილი და ცარიელი სტეპები უკრაინის აღმოსავლეთით უკრაინელ მებრძოლებს ხელს უშლის გამოიყენონ ტაქტიკა “დაარტყი–გაიქეცი“, რომელიც მათ ასე კარგად გამოიყენეს აქამდე. ახლა უკრაინის შეიარაღებულლ ძალებს ტანკები და სხვა ჯავშანტექნიკა ჭირდებათ. უკრაინის არმიას განსაკუთრებით ესაჭიროება საბჭოთა T-72  ტანკები, რომელთა მიწოდება ვაშრავის ხელშეკრულების წევრ ყოფილ საბჭოთა ქვეყნებს – პოლონეთს, ჩეხეთს, სლოვაკიას, რუმინეთს და სხვებს შეუძლიათ.

უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს ასევე ესაჭიროებათ შორსმსროლელი არტილერია 152 და 155 მილიმეტრიანი ჭურვებით, ზალპური ცეცხლის რეაქტიული სისტემები, ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემები C-300, ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტები სანაპირო ქალაქების დასაცავად და გამანადგურებლები  МиГ-29. უკრაინა ინტენსიური ბრძოლების 50–ე დღეს ასევე საჭიროებს სხვადასხვა ეკიპირების შევსებას, ჩაფხუტების და პატრონების ჩათვლით.

ბირთვული შეტევის საფრთხე

მაიკლ მაკფოლი თვლის, რომ არსებოს რუსეთის მიერ ტაქტიკური ბირთვული იარაღის გამოყენების საფრთხე უკრაინის ტერიტორიაზე, თუ რუსეთი დონბასისთვის საკვანძო ბრძოლას წააგებს. ამგვარად, პუტინს უნდა ზელენსკი აიძულოს კაპიტულაცია გამოაცხადოს. თუმცა, დიპლომატი ასეთ სცენარს ნაკლებ სავარაუდოდ თვლის, რადგან ბირთვული დარტყმა უკრაინაზე რუსეთს შემორჩენილ მოკავშირეებსაც დააკარგვინებს, ჩინეთის ჩათვლით. გარდა ამისა, ბირთვული იარაღის გამოყენება საფრთხეს შეუქმნის თავად ქვეშყნის შიგნით ,რუსების მხრიდან ომის მხარდაჭერას.

“ანალიტიკოსების უმრავლესობა ვარაუდობს, რომ მსოფლიო ისტორიაში ბირთვული იარაღის მეორედ გამოყენება კიევს დანებებას აიძულებს. მე არ ვარ დარწმუნებული… ბირთვული შეტევის შემდეგ უკრაინელები სავარაუდოდ ფსონებს უფრო გააორმაგებენ, ვიდრე კაპიტულაციას გამოაცხადებენ, და შეიძლება ომის რუსეთის ტერიტორიაზე გადატანაც სცადონ“– თვლის მაკფოლი.

შეგახსენებთ, 14 აპრლილს დიმიტრი მედვედევი დაიმუქრა, რომ რუსეთი კალინინგრადის ოლქში ბირთვულ იარაღს განათავსებს, თუ შვედეთი და ფინეთი ნატოში შევლენ. ლიტვის თავდაცვის მინისტრმა, არვიდას ანუსაუსკასმა განაცხადა, რომ რუსეთმა კალინინგრადში ბირთვული იარაღი ჯერ კიდევ უკრაინასთან სრულმაშტაბიანი ომის დაწყებამდე განათავსა.

უკრაინაზე რუსეთის თავდასხმის შემდეგ უკრაინულმა არმიამ რუსეთის 5260 ერთეულზე მეტი სამხედრო ტექნიკა გაანადგურა. მათ შორის არის კრეისერი “მოსკოვი“, რომელიც უკრაინასთან ომში ამ დრომდე რუსეთის ყველაზე ძვირადღირებული დანაკარგია.

14 აპრილის ღამეს უკრაინულმა რაკეტებმა “ნეპტუნი“ რუსეთის შავი ზღვის ფლოტის ფლაგმანი, ყველაზე ძლიერი შეიარაღების მქონე  ხომალდი გაანადგურეს. კრეისერი გადაბრუნდა და ჩაძირვა დაიწყო – ამბობს უკრაინის შეიარაღებული ძალების სამხრეთის ოპერატიული მეთაურობის ოფიციერი ნაზაროვი. “გაჩნდა ხანძარი. საზღვაო ქვედანაყოფების სხვა ერთეულები მის დახმარებას ცდილობდნენ, თუმცა შტორმმა და საბრძოლო მასალის ძლიერმა აფეთქებამ კრეისერი გადააბრუნა და მან ჩაძირვა დაიწყო“– ამბობს ნაზაროვი.

უკრაინული ფორბსის ინფორმაციით, დაზიანებული ხომალდი 750 მილიონი დოლარი ღირს. რედაქციამ სავარაუდო ღირებულება “მოსკოვის“ იმავე კლასის კრეისერ “უკრაინასთან“ შედარებით გამოითვალა, რომელიც 1995 წელს 720 მილიონი დოლარი ღირდა.

2020 წელს კრეისერი “მოსკოვი“ გაარემონტეს. რემონტის ზუსტი ღირებულება უცნობია, თუმცა რუსული სახელმწიფო მედიის ინფორმაციით სავარაუდო თანხა 30 მილიარდი რუბლია, რაც დღევანდელი კურსით 363 მილიონი დოლარია.

რუსული სახელმწიფო მედიის ინფორმაციით მთელი ეკიპაჟი ევაკუირებულია, რაც ფორბსის აზრით იმას ნიშნავს, რომ ხომალდი წყლის ზედაპირზე ვეღარ დარჩება და მას ჩაძირავენ.

ამ ხომალდის აფეთქებამდე უკრაინასთან ომში რუსეთის ყველაზე ძვირადღირებული დანაკარგი თვითმფრინავი Ил-76 იყო. მისი ღირებულება 86 მილიონი დოლარია. სულ უკრაინულმა არმიამ 160 რუსული თვითმფრინავი გაანადგურა, რომელთა საერთო ღირებულება 3.8 მილიარდი დოლარია.

Ил-76–ის შემდეგ ყველაზე ძვირადღირებული დანაკარგი სადესანტო გემი “სარატოვია“, რომელიც ბერდიანსკის პორტში აფეთქდა. უკრაინულმა ძალებმა მას დარტყმა 24 მარტს მიაყენეს. ეს იყო რუსეთის პირველი სამხედრო ხომალდი, რომელიც ოკუპირებულ პორტში შევიდა და ოკუპანტების სამხედრო ტექნიკა შეიტანა, მათ შორის ჯავშანმანქანები. “სარატოვის“ ღირებულება 75 მილიონი დოლარი იყო.

სულ ჯამში 5260 განადგურებულ ერთეულს შორის იყო:

144 ვერტმფრენი

160 თვითმფრინავი

753 ტანკი

1437 ერთეული საავტომობილო ტექნიკა

1968 საბრძოლო ბრონირებული მანქანა.

ფორბისის გათვლებით, უკრაინაში შეჭრის შემდეგ რუსეთმა მინიმუმ 10.8 მილიარდი დოლარის ტექნიკა დაკარგა. უკრაინულმა ძალებმა ისინი ჯართად აქციეს.

რუსეთის თავდაცვის მინისტრი, სერგეი შოიგუ მძიმე ინფარქტის შედეგად რეანიმაციაშია. ამის შესახებ რუსული ნავთობკომპანია “იუკოსის“ ერთ–ერთი ყოფილი ხელმძღვანელი, ლეონიდ ნევზლინი ფეისბუქზე წერს.

ბიზნესმენის წყაროების ინფორმაციით,  რომელიც იძულებული გახდა რუსეთიდან ემიგრაციაში წასულიყო, სერგეი შოიგუ “თამაშიდან გავარდა“ და რეანიმაციაში მოხვდა გულის ძლიერი შეტევის შედეგად. მისი თქმით, შოიგუ რომც გადარჩეს ინვალიდი დარჩება.

ნევზლინი წერს, რომ შოიგუ აპარატზეა შეერთებული და არ არის გამორიცხული, გულის შეტევა ბუნებრივი მიზეზებით არ ყოფილიყო გამოწვეული. რუსეთში გრძელდება მასობრივი რეპრესიები სამხედრო ხელმძღვანელობის წინააღმდეგ – სამართალდამცველებმა თავდაცვის სამინისტროს 20 საშტაბო გენერალი დააპატიმრეს, რომლებსაც იმ თანხების მოპარვაში ადანაშაულებენ, რომლითაც უკრაინის ხელმძღვანელობა და მოსახლეობა “რუსეთის ფედერაციის გამათავისუფლებელი არმიისთვის საზეიმოდ დასახვედრად უნდა მოემზადებინათ“.

ნევზლინის წყაროები ამბობენ, რომ 2014 წლიდან მაღალჩინოსანმა სამხედროებმა 10 მილიარდ დოლარზე მეტი მოიპარეს იმ თანხიდან, რომელიც პუტინმა უკრაინაში ბლიცკრიგის მოსამზადებლად გამოყო.

ბიზნესმენი აღნიშნავს, რომ რეპრესიებში მოხვდა პუტინის ექს მრჩეველი, “როსსელხოზბანკის“ სამეთვალყურეო საბჭოს ყოფილი მეთაური არკადი დვორკოვიჩი, რომლისგანაც ძალოვანები ჩვენებებს ელიან კოლეგების და მეგობრების წინააღმდეგ.

“ფეესბეს წყაროები ამბობენ, რომ თუ ის გამოძიებასთან გარიგებაში არ შევა, იზოლატორში გადაიყვანენ. სურკოვი შინაპატიმრობაშია. ისიც ფულის მოპარვაშია ეჭვმიტანილი, რომელიც ომზე გამოიყო. ეს იგივე საქმეა, რომლითაც 20 გენერალია დაჭერილი“ – დასძენს ნევზლინი.

შეგახსენებთ, რომ რუსეთში ტოპ ძალოვნების წინააღმდეგ მაშტაბური რეპრესიები მიმდინარეობს. “ფეესბე“–ს მეხუთე განყოფილების უფროსი, სერგეი ბესედა, რომელიც უკრაინის მიმართულებაზე იყო პასუხისმგებელი, ლეფორტოვოს იზოლატორში გადაიყვანეს.

Bellingcat–ის გამომძიებელი ჟურნალისტების ინფორმაციით რეპრესიები შეეხო გამოძიების ფედერალური სამსახურის კიდევ 150 თანამშრომელს, რომლებიც რუსეთის შეჭრამდე უკრაინას კურირებდნენ.

ასევე გავრცელდა ინფორმაცია, რომ პუტინის ყოფილი მრჩეველი, ვლადისლავ სურკოვი თანხების დატაცების ბრალდებით შინაპატიმრობაშია.

კომპანია   Clearview–მ მარტში განაცხადა, რომ სახეების ამოცნობის საკუთარი ტექნოლოგია უკრაინის მთავრობას გადასცა.

ბიბისი–მ დაადგინა, რომ ეს ტექნოლოგიები უკვე გამოიყენებოდა ათასზე მეტ შემთხვევაში როგორც ცოცხლების, ისე მოკლული სამხედროების ამოსაცნობად.

რამდენადაც ცნობილია, უკრაინაში ტექნოლოგია ხშირად გამოიყენებოდა ტყვეების და მოკლული რუსი ჯარისკაცების ამოსაცნობად.

Clearview სახეების ამოცნობის ყველაზე ცნობილი და ყველაზე სადაო სისტემაა მსოფლიოში. წარსულში მასთან სერიოზული კითხვები არსებობდა პერსონალური მონაცემების შეგროვების მეთოდების ეთიკურობასთან დაკავშირებით.

კომპანიამ მილიარდობით ფოტო მოაგროვა სოციალური ქსელებიდან, როგორიც არის ფეისბუქი და ტვიტერი, რათა უზარმაზარი მონაცემთა ბაზა შეექმნა და სახეების მიხედვით ადამიანების ძებნის სისტემა აეწყო.

კომპანია მთელ რიგ იურიდიულ პრობლემებს წააწყდა. ფეისბუქმა, იუთუბმა, გუგლმა და ტვიტერმა მას წერილები გაუგზავნეს მოთხოვნით, შეეწყვიტა მათი გვერდებიდან გამოსახულებების გამოყენება.

დიდმა ბრიტანეთმა კომპანია დააჯარიმა იმის გამო, რომ მან ადამიანებს არ აცნობა, რომ მათ ფოტოებს აგროვებდა.

ახლაც  Clearview –ს ტექნოლოგიის უკრაინის მთავრობის მიერ გამოყენებამ შეკითხვები გამოიწვია აქტიურ ომში ამ ტექნოლოგიის გამოყენების შესაძლო შედეგებთან დაკავშირებით.

საქმე იმაშია, რომ სახეების ამოცნობის ტექნოლოგია წინ წავიდა, თუმცა ის კვლავ არ არის სრულყოფილი და ხანდახან შეიძლება შეცდომებიც დაუშვას. ომში კი ასეთი შეცდომა შეიძლება იმას ნიშნავდეს, რომ ადამიანი მოწინააღმდეგის ჯარისკაცად ჩათვალონ.

“ეს არ უნდა იყოს ტექნოლოგია, რომელზეც ადამიანის სიკვდილ–სიცოცხლეა დამოკიდებული. თუ ვერ გადიხართ შემოწმებას, შეიძლება ციხეში ჩაგსვან, ან ღმერთმა ნუ ქნას, შეიძლება მოგკლან კიდევაც. ეს სულაც არ არის ის, როგორც უნდა გამოიყენებოდეს ეს ტექნოლოგია.“– ამბობს სახეების ამოცნობის ექსპერტი კონორ ჰილი.

თვალთვალის ტექნოლოგიების ზედამხედველობის პროექტის ექსპერტი, ალბერტ ფოქს კანი ტექნლოგიას “ადამიანის უფლებების სფეროში მოსალოდნელ კატასტროფას“ უწოდებს:

“როცა სახეების ამოცნობის ტექნოლოგია მშვიდობიან დროს შეცდომას უშვებს, ადამიანებს აპატიმრებენ, როცა ეს ბრძოლის ველზე ხდება, შეიძლება უდანაშაულო ადამიანები დახვრიტონ“– ამბობს ის.

უკრაინის მთავრობამ ჯერჯერობით ბიბისი–ს არ უპასუხა შეკითხვაზე  Clearview–ის ტექნოლოგიის გამოყენებასთან დაკავშირებით.

საფრანგეთმა ქვეყნიდან გააძევა ექვსი რუსი, რომლებიც შპიონაჟში იყვნენ ეჭვმიტანილი.

ქვეყნის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, ისინი თითქოს დიპლომატიური საფარის ქვეშ მუშაობდნენ და საფრანგეთის ნაციონაულრ ინტერესებს ეწინააღმდეგებოდნენ.

სპეცსამსახურებმა “საიდუმლო ოპერაცია“ კვირას გაახმაურეს, თუმცა დეტალები ჯერჯერობით არ ვრცელდება.

მანამდე საფრანგეთმა რუსეთის უკრაინაში შეჭრის პასუხად 35 რუსი დიპლომატი ქვენიდან გააძევა.